PHẬT GIÁO VIỆT
NAM
TRONG TƯƠNG LAI GẦN
Minh Mẫn
---o0o---
Nhị vị
HT lãnh đạo GHPGVNTN đã được phục hồi quyền công dân,dù bất cứ lý do nào
bị quản chế, cũng thuộc về quá khứ, lịch sử luôn bắt đầu bằng hiện tại !
Gần 30 năm im lặng, nhưng âm vang của GHPGVNTN luôn vang vọng, bởi lẽ
GHPGVN hiện tại chỉ là cái xác không hồn, nói cách khác, là một hình nộm
thiếu sáng tạo và tự quyết, đã thế, bên trong quá ư rệu rã mang đủ mầm
bệnh của thế gian, lóp sơn phủ bên ngoài không đủ chất lượng cho sự đánh
bóng, những bậc chơn tu thường im lặng, những kẻ lòng đầy phàm tục thường
lợi dụng giáo phẩm, giáo quyền nhủng lạm hạch sách đồng tu, quên mình là
một tu sĩ, thường vung tay quá trán, thậm chí răn đe kẻ khác, nhà nước
muốn xử dụng họ như một phương tiện tốt để điều động quần chúng cũng không
như ý, nhà nước muốn tôn trọng họ ngang bằng với cấp lãnh đạo GHPGVNTN
cũng không thể, nói chi đến việc phục hồi sinh lực văn hóa cho dân tộc sau
nhiều thập kỷ bị hao mòn vì nhiều nguyên nhân, tăng phong đạo cách đã theo
giới luật ra đi, đó là điều thất vọng ê chề không đáng có; Trong khi đó,
các tôn giáo bạn cố gắng vượt mọi khó khăn để bành trướng phát triển một
cách không thuận lợi, họ lặn lội tận vùng sâu, vùng cao để mở mang nước
Chúa, cố xác định một hiện hữu giữa cộng đồng dân tộc, họ tận dụng mọi khả
năng để chứng minh sự đóng góp văn hóa cho đất nước mặc dù là nét văn hóa
khập khểnh chưa thể đồng thuận với Á Ðông, họ có mặt trong các công tác từ
thiện xã hội như một thiện ý, các soeur, linh mục có mặt rất sớm trong các
các bệnh viện và trại phong....Trong khi một số vùng ngoại ô thành phố
lớn chùa thiếu tu sĩ, cần cán bộ hoằng pháp, các vùng kinh tế mới thèm
khát hình bóng tăng sĩ như cần có cơm, nhưng mấy ai chịu hy sinh đến đó,
vì địa phương thiếu tiện nghi vật chất, phật tử nghèo không đủ cúng
dường... Duy nhất trong tu sĩ PG từ xưa đến nay chỉ có thầy Thich Chơn
Phương đã cùng với bệnh nhân phong hòa hợp từ thập niên 70, dù vì lý do
nào đưa đẩy thầy đến với những thân thể không lành lặn đó, cũng đáng tán
dương, so với bể khổ mênh mông của dân tộc, một tu sĩ như vậy chỉ là hạt
muối bỏ bể.Ngày xưa, PG là mạch sống và hơi thở của dân tộc chống lại
ngọai xâm và xây dựng đất nước, sau 1975, PGVN trở thành một gánh nặng cho
quần chúng, một hơi thở nặng nề cho dân tộc và một mạch sống lệch lạc
trong huyết quản nhân dân, thảm trạng nảo nề đó, ai là người có trách
nhiệm khôi phục lại phẩm chất uy dũng cao thượng của Phật pháp ? Hiện nay
trong giới tu sĩ trẻ không thiếu những tâm hồn ưu tư cho tiền đồ PGVN,
không thiếu những tài năng trẻ có trình độ, có đạo đức, thế nhưng họ không
có đất dụng võ, bị trói tay bởi những kẻ bất tài cố vị tham quyền trong PG
hiện tại, cơ chế giáo hội hiện hữu chỉ là cái xác mục rữa dở sống dở chết!
Nhà nước cũng lắm ê chề khi xử dụng xác thân bại liệt để trang trí cho một
thể chế, biết sao hơn !!!
Nhị vị lãnh đạo GHPGVNTN tuổi ngoài hoa giáp, sức khỏe hao mòn,đáng ra
phải được môn đồ phụng dưỡng, nhưng ý thức trách nhiệm chưa tròn, các ngài
cố gắng trong hơi thở mòn mỏi, làm cái gì đó cho dân tộc. cho Ðạo pháp đã
trót lỡ gánh vác với lịch sử truyền thừa; Nhà nước phóng thích nhị vị HT
là một thử thách đối với lịch sử và xã hội trong thời đại cơ chế thị
trường,đúng lúc PGVN đang trên bờ băng hoại, đất nước đang hòa nhập thông
tin, an ninh, kinh tế, ngoại giao,y tế, thương mãi...với thế giới trong
quỷ đạo toàn cầu hóa chung ngôi nhà nhân loại, một thử thách mới đối với
các ngài khi mà 30 năm trôi qua bị gián đoạn mọi giao tiếp, thông tin với
sinh hoạt tiến triến của đất nước và nhân loại, các ngài không khỏi ngở
ngàn gở rối để bắt đầu làm lại một cái gì cho thích hợp; giữa những bất
đồng thiếu cảm thông đem đến một hiểu lầm không đáng có giữa nhà nước và
GHPGVNTN suốt 30 năm đã làm thiệt hại nhiều lợi ích cho dân tộc, nếu một
sự chuyển mình êm thắm từ một tổ chức PG cũ sang một tổ chức PG mới trong
cơ chế mới một cách hợp pháp và tôn trọng, có lẽ PGVN ngày nay là một tổ
chức tôn giao đầy uy tín trong khu vực, không cường điệu nếu bảo rằng sẽ
khởi đầu một thời đại Lý Trần phục hưng.
Lịch sử PGVN hiện nay bắt đầu như thế nào ?
Do sự
vụng về, quá khứ đã ách tắt, trong xu hướng toàn cầu hóa hiện nay, không
một quốc gia nào có thể tự mình tách ra khỏi quỷ đạo đóù,đành rằng những
nước chậm phát triển phải trả một giá nhất định về quyền lợi kinh tế, quốc
phòng, giao thương, nhưng bù lại, thông tin y học, công nghệ, sáng tạo,
giáo dục... sẽ kịp thời nắm bắt, mức sống người dân cũng sẽ bớt chênh
lệch, từ đó ranh giới tệ nạn,bất công, kỳ thị ...sẽ mờ nhạt. VN ta nhạy
bén trong ngoại giao, cẩn thận trong chuyển đổi, tinh tế trong sách lược
toàn cầu, biết chọn thế đứng vừa lòng cả đôi khi mà thế giới không còn
lưỡng cực, cái đối cực hiện nay của nhân loại là khủng bố bạo lực, hình
như lan khắp thế giới, nhưng VN cũng đã khôn khéo chận đứng từ trong
trứng. Thế hệ lãnh đạo VN hiện nay tiến bộ hơn xưa, tuy có sự chuyển hoán
từ lớp đàn anh, nhưng ít cực đoan hơn,uyển chuyển hơn,có trình độ hơn để
bắt kịp bước tiến của thế giới hiện đại, VN đã mở trói nhiều lãnh vực và
còn tiếp tục cải thiện một cách cẩn thận những lãnh vực nhạy cảm để bên
ngoài không có cớ sách nhiểu o ép; Từ trung ương tập quyền chuyển sang
phân quyền, bao cấp trở thành kinh tế thị trường, quốc doanh độc quyền đã
có tư doanh song hành, y tế và học đường đã có mặt bệnh viện tư và tư thục
bán công....mai đây khi trình độ dân trí biết bảo vệ giá trị tự do dân chủ
của đất nước, an ninh xã hội được vững chắc, những cái đơn cực sẽ thành đa
cực, đa nguyên mà không cần phải hô hào đòi hỏi, nhà nước cũng sẽ không
còn sợ bên ngoài lợi dụng xách động gây xáo trộn, vì lúc bấy giờ dân trí ý
thức trách nhiệm. Việc trả tự do cho các cấp lãnh đạo GHPGVNTN là một
trong những tín hiệu chuyển biến tốt đẹp đó được khởi đầu, Thủ tướng chính
phủ Phan văn Khải tiếp HT xử lý Viện Tăng Thống và ngài được tự do đi lại
giao tiếp các thành phần từ Bắc vào Nam là một thử nghiệm tốt đẹp; Tuy
nhiên bà Phan Thúy Thanh vẫn khẳng định VN không thay đổi lập trường đối
với GHPGVNTN khi nước ngoài phỏng vấn mang tính thách thức, vâng, nhà nứơc
không thay đổi lập trường vì đó là sĩ diện của một chính sách, như một lập
trường kiên định của Liên Sô đối với Tư Bản trước đây! Như ta đã biết
trong cuộc sống tương đối, không có gì là tuyệt đối dù là vũ trụ thiên hà
thì một chính sách trên giấy trắng mực đen không thể gọi là bất di bất
dịch, nhà nước trót lở phủ nhậõn tính hợp pháp của GHPGVNTN thì không thể
một sóm một chiều ký giấy công nhận, nhưng nói thế không có nghĩa tình
trạng bế tắt 30 năm qua không có lối thoát, đây là việc tế nhị cả đôi bên
khi uyển chuyển tháo gở, Tính kiên định là đức tính tốt, nhưng không uyển
chuyển trở thành cứng ngắt, cố chấp, không ích lợc gì, dân tộc ta đã mất
mát thiệt thòi quá nhiều so với các nước bạn cùng khu vực; trên thế giới
những quốc gia đối lập gay gắt đã biết đối thoại hợp tác đôi bên cùng có
lợi, các phe nhóm đối lập cố chấp trở thành đối kháng mang lại tan tóc cho
đất nước, cho nhân dân như Indonesia, Srilanka ... Dân tộc ta klhông cố
chấp, biết hỷ xả, tha thứ, nhờ vậy sau hàng thế kỷ băng hoại, đã biết xóa
bỏ hận thù, vươn lên một cách nhanh chóng đuổi kịp bạn bè năm châu.
GHPGVNTN là một tổ chức hợp pháp mang tính truyền thừa của dân tộc và giáo
sử, tuỳ mỗi thời đại mang một danh xưng, nhưng chuyển hóa danh xưng cũng
phải mang tính hợp pháp, huống nữa, pháp nhân của GHPGVNTN đã trở thành
một quốc tế, muốn xóa bỏ danh xưng cũng phải theo trình tự pháp lý có thể
chấp nhận. Danh xưng không là gì, nhưng ngôn không chánh danh không thuận
thì mọi việc khó trót lọt. GHPGVN hiện nay có thể là một danh xưng thích
hợp trong cơ chế mới, nhưng không có nghĩa ngang nhiên tự áp đặt thiếu sự
đồng thuận và truyền thừa, như ta đã biết, cái gì đó không ổn trong sinh
hoạt và bất phục trong phụng hành đã đưa giáo hội đương quyền đến chổ tạp
loạn, tăng sĩ, cán bộ bát nháo, quần chúng thiếu niềm tin !
Các bậc tôn đức lãnh đạo GHPGVNTN cũng không khư khư ôm cứng danh xưng đó,
vì đó là giả danh, thế nhưng thời gian qua các ngài chưa có dịp để làm
một cuộc cách mạng lịch sử trong nội bộ PGVN khi mà đất nước đã thống
nhất, một tổ chức chia năm xẻ bảy không phải là một tổ chức mạnh, các ngài
vẫn biết thế nhưng biết sao hơn khi chưa thuận duyên. Mọi gút mắc hiểu lầm
nhau đã qua,30 năm đủ cho nhà nước hiểu tính trung thực và khuynh hướng vì
dân tộc của GHPGVNTN, cái mũ tay sai ngoại bang cũng đa vô giá trị, một số
thành phần Cần Lao Nhân vị lưu vong cũng không còn cớ chụp mũ GHPGVNTN là
CS nằm vùng, và những kẻ thất cơ lở vận trong buổi giao thời cũng thôi
trách móc PGVN trong những biến động xã hội thời Diệm Thiệu, thòi gian đã
minh chứng tiềm lực PG là tiềm lực của dân tộc. 30 năm là thời gian quá
dài để đôi bên hiểu nhau và làm hòa nhau, vì ai cũng phải lầm lỗi,mỗi bên
đều có khuynh hướng phục vụ nhân dân, tại sao phải lo ngại nhau khi mà PG
là tôn giáo bất vụ lợi, hiếu hòa xem thường công trạng , các bậc cao tăng
thường rũ áo ra đi ẩn thân nơi thảo am khi sứ mâng phụng sự đất nước đã
đủ, bậc chân tu không hề tham danh tham lợi thì đâu là mối đe dọa đối với
quyền lực thế gian. Nhà lãnh đạo khôn ngoan thường không bao giờ lạm dụng
PG như một công cụ mà phải tạo điều kiện thuận lợi cho PG hoàn thánh sứ
mạng đối với dân tộc một cách tự nguyện như biên sử đã minh chứng. Khi bị
quản thúc là lúc các ngài nhẹ trách nhiệm đối với lịch sử, nhưng khi được
phục hồi quyền công dân cũng là lúc ý thức trách nhiệm được khởi động. Ai
là người đủ uy tín thay thế các ngài tiếp nối sứ mạng trước lịch sử? Ðã
một thời có những người là thành viên của GHPGVNTN muốn đứng ra thay thế
để vô hiệu hóa các ngài hầu lái PG theo chiều hướng thóai hóa, nhưng không
đủ tư cách,uy tín và tính hợp pháp để làm việc đó, cho dù thời gian lấy đi
mạng sống các ngài thì vẫn có những nhân sự kế tục theo hiến chương
GHPGVNTN qui địinh. Tinh thần trách nhiệm của cao tăng thạc đức đối với
tiền đồ PGVN không bị tuổi tác và sức khỏe kềm chế, các ngài vẫn cố gắng
làm được nhửng gì trong những ngày còn lại để trang sử PGVN không bị hoen
ố. Vậy tính hợp pháp của GHPGVNTN và sự phủ nhận tổ chức đó có là mãnh
xương hóc ngay cổ của cả đôi bên ? Với tinh thần cố chấp thì đó là một ách
tắc, nhưng đôi bên tế nhị không đặt danh xưng làm tiền đề để giải quyết
thì lại là một lối thoát dể chịu. Nhà nước trả tự do cho nhị vị HT là
phục hồi quyền công dân chứ không phải phục hồi quyền sinh hoạt
giáo hội PGVNTN, hiệp thương giữa hai giáo hội là chuyện nội bộ PG chứ
không phải là chuyện nguyên tắc của luật pháp nên nhà nước không can
dự.Mọi tổ chức quần chúng cần thống nhất chặc chẻ là yêu cầu tất yếu trong
một xã hội, nhà nước phải có bổn phận yểm trợ. Mọi tổ chức kể cả tôn
giáo đều hành xử theo luật pháp là đúng nguyên tắc nhà nước cần tạo điều
kiện; trên nguyên tắc là vậy, thực chất giáo hội đương quyền không thể tự
ý hiệp thương với GHPGVNTN nếu nhà nước chưa thuận thảo. Nhung hiện nay
nhà nước đang cần một lực lượng quần chúng đủ tư cách thể hiện bản sắc dân
tộc để làm một đối trọng với các quốc gia đề cao dân tộc tính,mang nét đặc
thù, chỉ có một PG hòa hợp vững mạnh mới đủ tầm vóc lãnh trách nhiệm đó.
Ngày nay, nhu cầu tổ chức và lãnh đạo giáo hội không cần là người có thành
tích, công trạng với đảng, cũng như các cấp chính quyền hiện nay cần cán
bộ tài đức hơn là đảng viên, xã hội đã như thế thì tôn giáo phải là bậc
đạo hạnh chân tu, có tài lãnh đạo và phong cách gương mẫu, trong sạch! Cái
yêu cầu chính đáng hiện nay không cần nhà nước quan tâm quá mức cần thiết
đối với mọi sinh hoạt thuần túy tôn giáo mà chỉ cần biết sinh hoạt đó có
hợp với luật pháp hay không, không cần biết tu sĩ đó có công cách mạng hay
không hoặc thuộc ban bệ nào đưa vào mà chỉ biết tôn trọng những giáo phẩm
uy tín đạo hạnh làm tốt đạo dẹp đời là được, tạo điều kiện dể dải cho họ
làm việc; đừng nên sợ kẻ nói thẳng mà hãy cảnh giác kẻ xu nịnh, biết lắng
nghe ý kiến dù trái nghịch để thấy điều phải trái, có những người lãnh đạo
đất nước khôn ngoan như vậy, chắc chắn đất nước sẽ có nhiều nhân tài đóng
góp và sẽ không sợ ai trở thành kẻ thù ! Chuyện sinh hoạt bất cứ đoàn thể
tôn giáo nào xèt thấy không đe dọa an ninh đất nước, không bán đứng dân
tộc, cứ việc để họ tự do xây dựng gíáo dục xã hội theo tôn chỉ đã đăng ký,
đó là những tổ chức phi chính phủ hữu dụng và đắc lực hơn những tổ chức
tôn giáo do nhà nước thành lập và quản lýù, do trong quá khứ thiếu trình
độ quản lý nên có những cái sợ vu vơ làm cản trở và bỏ lở nhiều cơ hội tốt
đẹp cho đất nước. Ngày nay, cán bộ quản lý được học hỏi giao tiếp với thế
giới bên ngoài nhiều, làm việc có khoa học hơn, nên việc quản lý tôn giáo
cũng cởi mở hơn.
Trong nội bộ PGVN hiện tại, không nên e ngại chư tôn túc thuộc giáo hội
cũ, hãy nghĩ đến tiền đồ đạo pháp và quyền lợi dân tộc, xét lại khả năng
của mình qua 25 năm đã dủ uy tín đối với quốc nội và thế giới ? tự xét lại
với thời gian một phần tư thế kỷ làm được gì để trong sâch hóa nội bộ và
giáo dục tu sĩ ngoài việc trang bị một mớ kiến thức phù phiếm thiếu đạo
đức đưa đến ngã mạng và tha hóa, khuynh hướng vật chất và lợi dưỡng đã lấn
át lý tưỡng phụng sự chúng sanh, thượng cầu phật đạo, nghĩ đến tư lợi
nhiều hơn là bảo vệ uy tín giáo đoàn. Còn rất nhiều và rất nhiều vấn đề
cần mổ xẻ, thật đau lòng ! Cảm thấy không đủ khả năng điều hành giáo hội,
không đủ phẩm chất đạo đức, hãy can đảm tôn thỉnh những bậc cao minh lãnh
đạo phật sự, hãy khiêm tốn hạ mình học hỏi và phụng hành theo phép Y
chỉ sư, dù vị tôn sư đó thuộc giáo hội nào, tông phái nào.
Trở lại
vấn đề GHPGVNTN, uy tín và tài năng của chư tôn lãnh đạo giáo hội trong
quá khứ đã minh chứng,các ngài không màng đến việc ai sẽ lãnh đạo ai một
khi ngôi nhà PG được thống nhất, nhưng cái quan trọng sau khi hòa hợp,
liệu những nhân sự ù lì đó có cản trở bước tiến của giáo hội, có làm trì
trệ sách lược mới, có nhiệt tình năng nổ góp phần xây dựng giáo hội phụng
sự dân tộc hay vẫn ẩn dương nương phật để vô hiệu hóa nhị vị tôn đức một
cách hiệu quả hơn, nếu hòa hợp mà không đem lại một tương lai sáng sủa cho
đạo và đời thà các ngài ở tù sướng hơn, đở mất uy tín hơn. Vẫn còn những
ngoan cố phủ nhận tính hợp pháp của GHPGVNTN, họ bảo rằng chỉ có giáo hội
của thầy Tâm Châu mới đủ tư cách pháp nhân, vì do tranh chấp, giáo hội Ấn
Quang tách riêng nên không phải là giáo hội chính thức, ta thử nghĩ một
thân cây tách đôi ngọn,ai bảo ngọn nào của thân cây và ngọn nào không phải
của thân cây? Ngọn nào tồn tại là ngọn đó của thân cây! Cái ưu tư hiện nay
không phải là vấn đề đó, cũng không là vấn đề giáo hội cũ và giáo hội mới
mà làm thế nào hòa hợp và vận chuyển một cổ máy ù lì rỉ sét quen thói ỷ
lại và thụ động trong nội bộ, và quan trọng nhất là quyền hạn tối đa của
sinh hoạt giáo hội ở mức nào nhà nước có thể chấp nhận; liệu giáo hội có
bị chi phối toàn bộ như trước hay sẽ có một quyền hạn thoải mái để các
ngài rộng đường sinh hoạt, một giáo hội tự trị, độc lập chỉ tùy thuộc về
pháp lý. Sau khi thỏa thuận hòa hợp, vạch một phương án chiến lược, danh
xưng chung được chấp nhận, một văn bản chính thức giải thể danh xưng cá
biệt trước đây sẽ được công bố, điều kế tiếp không kém phần nan giải là
tài sản và cơ sở vật chất của giáo hội đã bị trưng dụng trước đây giải
quyết thế nào không thiệt giáo hội, không mất thể diện và khó xư đối với
nhà nước, không đưa nhà nước vào thế kẹt khi mà các tôn giáo bạn cũng bị
trưng thu ! Thật ra đây không phải là điều quan trọng; Việt Nam Quốc Tự là
bộ mặt tiêu biểu của PGVN,nhà nước giải quyết trả lại cũng là điều hợp lý,
cơ sở các tôn giáo khác bị trưng thu chỉ là chi nhánh chứ không phải tòa
Tổng Giám Mục, chi nhánh như vậy, PG có vô số am tự viện và trường học bị
xử dụng.cái quan trọng là nhà nước có thật lòng để cho PG hòa hợp làm đòn
bẩy phục vụ đất nước về mặt văn hóa, nghệ thuật,giáo dục đạo đức xã hội và
tâm linh hầu cân bằng đời sống vật chất mà nhà nước đang cố gắng công
nghiệp và hiện đại hóa, nâng cao mức sống của toàn dân, tránh được cuộc
khủng hoảng mà xã hội phương Tây vấp phải một đời sống thừa mứa vật chất
để lại một khoảng trống tinh thần mà tín ngưỡng thần giáo không đủ khả
năng cung ứng, đưa đến bạo động, tự tử,sa đọa và bệnh hoạn; Hiện nay Tây
Phương đang được các bậc chân sư từ các nước Á Ðông đến lập thế cân bằng
ổn định tinh thần xã hội bằng thiền định và giáo lý nhân bản nâng cao tâm
linh cho thiên đàng vật chất ấy, VN ta có diểm phúc ẩn tàng một tôn giáo
nhân bản như vậy từng góp phần hưng thịnh đất nước một thời, bị chói mắt
trước hào nhóang vật chất kỷ thuật bỏ quên giá trị tâm linh truyền thống
nên chịu nhiều điêu linh thống khổ, bây giờ là lúc cần phải phục hưng bằng
sự chân thành và tin tưởng lẫn nhau, có sách lược hổ trợ nhau xây dựng đất
nước. Nên lắng nghe tâm tư nguyện vọng và sáng kiến của các bậc tôn đức
đó, mọi bất đồng và tự ái phải dẹp bỏ khi tiếp thu những lời nói thật. Chư
tôn túc cũng hỷ xả vui vẻ lắng nghe những sai lầm trong quá khứ được giới
lãnh đạo đất nước thành thật xác lập, bởi vì chúng ta đều là con cháu Lạc
Hồng, có chung nguyện vọng xây dựng quê hương, không nên cố chấp vì không
có vấn đề gì mà không thể cùng thảo luận giải quyết, vấn đề ở đây không
phải hơn thua, ăn miếng trả miếng, cò kè bớt một thêm hai trên bàn thương
nghị chính trị quốc tế, mà là chuyện trong nhà, con cháu của quốc tổ Hùng
Vương khai sáng đất nước, chúng ta có bổn phận bảo vệ và xây dựng phát
triển, kẻ thù trước đây là ngoại xâm còn bắt tay giao thương thì ruột thịt
không thể dứt đoạn, người phật tử và là người dân rất mong những vị có
trách nhiệm đất nước, những bậc trưởng thượng sẽ vì quyền lợi của dân tộc,
nên hỷ xã, tạo dể dải cho nhau cùng làm lợi ích chung mà quốc gia đang cẩn
co.
Tôn chỉ của PGVN trong thời hậu chiến là củng cố lại niềm tin quần chúng,
xây dựng đạo đức, văn học, nghệ thuật và tâm linh,đồng thời đào tạo
tăng tài có phẩm hạnh, thực tu thực chứng, tái hiện thực lực PG trên tinh
thần BI TRÍ DŨNG, cung ứng cho đất nước những công dân ưu tú biết yêu
nước. Trước mắt vẫn còn nhiều khó khăn từ nội bộ đến bên ngoài, nhưng tinh
thần trách nhiệmn của chư tôn đức sẽ vượt qua những chướng duyên đó, ta
tin rằng không bao lâu PGVN sẽ tròn sứ mạng như sứ mạng trong thời chinh
chiến vừa qua !
MINH MẪN, 7/2003
----o0o----
PHẬT GIÁO VN
TRONG TƯƠNG LAI GẦN (2)
Hòa
Thượng Viện trưởng Viện Hóa Ðạo được giải chế đúng một tháng, riêng HT xử
lý Viện Tăng Thống không nghe đặt vấn đề ân xá, nhưng ngài đã tự do di
chuyển nơi cư trú và thăm viếng từ Bắc vào Nam với sự tiếp đón nồng nhiệt
của tăng tín đồ PG, đồng thời được ban Tôn giáo chỉ thị Thành Hội chuẩn bị
chu đáo đưa đón vào thời gian lưu trú tại Sài Gòn.
Như ta
đã biết, đây là sự kiện đặt biệt đối với GHPGVNTN nói riêng và VN nói
chung, nhất là VN ta chuẩn bị cho Seagame sắp tới, cần tạo sự lắng dịu dư
luận quốc tế, giảm bớt áp lực chính trị, hòa hoản việc bang giao thương
mãi giữa Mỹ Việt và nhất là báo cáo hàng năm về Nhân Quyền của quốc hội
Mỹ, đồng thời xem đây là nút gở khởi đầu của một ách tắc khó chịu suốt 25
năm đối với PGVN, một thử nghiệm, nếu được, sẽ tiếp theo những bước hoặc
phục hồi quyền sinh hoạt độc lập của GHPGVNTN hoặc hạn chế nếu không xử
dụng được PG như một trang trí chế độ để rồi PG tự lũng đoạn tha hóa như
một Trí Ðộ miền Bắc qua 25 năm xây dựng XHCN,giáo hội PG đương nhiệm gần
30 năm đã dần mất chất cao thượng, tu sĩ buông thả, tha hóa đáng báo động
tại miền Nam !
Chuyện lạ, trước đây HT Viện Trưởng ra thăm HT Xử lý
VTT đã bị ngạn chận, nhưng HT Xử lý VTT tự động thay đổi nơi chỉ định
cư trú cách nhau trên trăm cây số và tự do đi từ Bắc vào Nam vẫn được
chiếu cố giúp đở; việc ra Bắc chửa bệnh và thay đổi nơi cư trú không hiểu
Viện Tăng Thống có tham khảo ý kiến của Viện Hóa Ðạo hay chỉ là tự phát ?
Nguyên tắc là phải có sự nhất trí của lưỡng viện vì hành chánh và thủ tục
thuộc quyền VHÐ, quản lý giáo dục tu sĩ là phạm vi VTT, nói là lưỡng viện
thực chất chỉ còn hai ngài, do đó làm gì cũng phải thông qua với nhau,
nhưng chắc chắn HT Xử lý VTT chỉ thông báo mà không bàn bạc với HT Viện
trưởng VHÐ bởi lý do giản dị – cách xa nhau gần ngàn cây số, đi chửa bệnh
là chuyện cá nhân, về Nguyên Thiều để có người chăm sóc sức khỏe, nhưng
giữa hai ngài không còn là vấn đề cá nhân nữa mà là vận mệnh của cả một
giáo hội nhiều uy tín trên trường quốc tế, nhất cử nhất động phải cân
nhắc, ngoài tăng tín đồ nương vào uy đức của quý ngài, thế giới chăm chú
theo dỏi từng động thái của giáo hội và nhất là nhóm Cần Lao luôn tìm kẻ
hở để chụp mủ PGVN. Một chuyện hết sức lạ nữa không hiểu vô tình hay hữu
ý, khi vào SG, thay vì HT đến thăm HT Viện trưởng VHÐ và báo cáo cho VHÐ
về chuyến đi Bắc chửa bệnh, gặp thủ tướng Phan Văn Khải cùng số nhà lãnh
sự, ngoại giao, sứ quán Liên Hiệp AÂâu Châu...HT lại đi thăm những thành
viên của giáo hội đương nhiệm, thăm thành ủy, tôn giáo thành phố, và tôn
giáo bạn...mãi ngày thứ ba ngài mới viếng HT Thích Quảng Ðộ, đành rằng mọi
báo cáo chi tiết chuyến đi Bắc đã có thầy Tuệ Sĩ tường trình, nhưng thầy
Tuệ Sĩ không phải thư Ký của VTT, như vậy VHÐ chỉ được thông báo khi sự
việc đã rồi, mọi sinh hoạt của HT Xử lý VTT đều do suy nghĩ cá nhân tự
phát chứ không là một phương án được nghiên cứu và hoạch định chu đáo. Về
phương diện khách quan, chuyến đi của HT THQ là một tín hiệu tốt đẹp làm
dịu cơn sốt giữa nhà nước và GHPGVNTN. Mang lại nhiều hứa hẹn cho một hòa
nhập mới của PGVN,mọi người đều tán đồng và nhất là tăng tín đồ PGVN,
nhưng về mặt tổ chức lại là diều đáng buồn cho VHÐ. Ta không thể ví chuyến
đi nầy của HT Xử lý VTT như những chuyến đi của HT T Trí Thủ trước đây
sang Liên Sô; HT có quá nhiều kinh nghiệm nguyên tắc hành chánh hơn HT Trí
Thủ, vì vậy hành tung của một lãnh đạo không thể ra ngoài nguyên tắc tổ
chức, nhưng phải công tâm mà nói, nếu ngài cũng cương nghị như HT Viện
trưởng VHÐ chắc chắn giáo hội sẽ đi vào bế tắc như hiện nay, biết đâu việc
hòa hoản của ngài là một chiến thuật có lợi làm nền tảng cho việc gở rối
hiện tại ! Gần đây một văn thư đứng tên của HT XL TV VTT không đề ngày
tháng, không nơi xuất xứ, gởi cho các cấp chính phủ trung ương, hội đồng
chứng minh và hội đồng trị sự trung ương GHPGVN xin được đóng góp vào
sự nghiệp chung của Ðạo pháp và dân tộc.( do Ðổng Nghiêm phổ biến) như
có cái gì đó không ổn trong phong cách mà GHPGVNTN vẫn duy trì mấy mươi
năm qua , nhất là trong văn bản HT nhiều lần nhắc đến tập thể chỉ huy, cá
nhân phụ trách, nội dung đề nghị xây dựng ngôi nhà chung PGVN do ngài phát
họa mà không có sự đồng thuận của VHÐ, chứng tỏ thiện ý ngài muốn làm cái
gì đó gở rối cho hiện tại, mình hãy chứng tỏ khả năng bằng việc làm, tại
sao lại phải xin được đóng góp ? Việc ngài tự động thay đổi nơi cư trú là
một đòn bất lợi cho GHPGVNTN. Dư luận nghe rằng ngài sắp được mời trở lại
Hà Nội với lý do tái khám hay gì đó, tương lai có thể ngài thay thế HT
Thích Tâm Tịch để kế vị Pháp chủ và là viện trưởng viện Ðại Học PG tại Hà
Nội ! Xử lý VTT có nghĩa là quyền Tăng Thống, quyền Tăng Thống sẽ la Tăng
Thống cũng không xa cách là bao, nhưng Tăng Thống và Pháp Chủ có một
khoảng cách nhất định, khoãng cách giữa hai giáo hội hiện giờ không thể đo
bằng không gian mà là thời gian,điều gì sẽ xẩy ra, đó là điều đáng sợ cho
GHPGVNTN nếu việc nầy là sự thật,một cột chống của giáo hội PGVNTN được
rút ra, ta thấy gì một giáo hội chỉ còn một VHÐ độc diễn ? nếu VHÐ phải
theo HT XLVTT đi trên con đường mới được sắp đặt như vậy thì lịch sử PGVN
sẽ có những dòng chữ xa lạ với chủ trương của chính mình, nếu VHÐ khư khư
một nẻo thì dư luận sẽ nghiêng về đâu khi hai danh nhân đứùng hai lối ?
con tàu sẽ mất bánh lái hay gãy cột buồm ? Phải chăng người mang chữ CANH
trong thiên Cang luôn là người cô đơn và cô độc trong hành xử như HT Viện
trưởng VHÐ ? Từ lúc gánh trách nhiệm với giáo hội, người luôn đối đầu với
buồn chán và bất mãn từ trong nội bộ ra ngoài xã hội, tuy hàng triệu tăng
tín đồ trong và ngoài nước dành cho người một tình cảm sâu sắc, cũng không
đủ làm cho người vui và nhẹ gánh âu lo, nếu giải Nobel Hòa Bình được dành
cho ngài, cũng vô vị như một anh dũng bội tinh của cán bộ về vườn, chưa
nói đến những dư luận ác cảm với PG khi mà lưỡng viện không thống nhất
nhau về phương án giải quyết hiện tình giáo hội.
Gần đây VHÐ ra một văn bản với 03 yêu cầu :
1/ Nhà nước phục hồi quyền sinh hoạt của GHPGVNTN
2/ Trả lại VN Quôc Tự và trung tâm Quảng Ðức để giáo hội có cơ sở sinh
hoạt.
3/Ðiều tra cái chết của HT Thiện Minh ở trong tù.
Như 30 năm qua mọi người đều rõ, để thành lập giáo
hội đương nhiệm, GHPGVNTN phải bị bức tử mà không có một văn bản khai tử,
do vậy nó trở thành bất tử, tuy nhà nước không công nhận nhưng nó vẫn đầy
đủ pháp nhân và vẫn tồn tại. Ðã không có văn bản giải thể thì không có cơ
sở để phục hồi, chính pháp nhân đóù đã cứu vãn cho đôi bên trong tình thế
hiện tại, PG Hòa Hảo. Cao Ðài, Tin Lành đã được phục hoạt thì tại sao
GHPGVNTN không thể trong khi bản thân nó từng đóng góp và hy sinh trong
thời loạn ly của dân tộc? Bảo rằng chỉ cần một giáo hội PG là đủ thì các
hệ phái của Tin lành vẫn tồn tại song hành? Mặc nhiên cho nó phục hoạt như
mọi sinh hoạt khác có lẽ dể chịu hơn là công khai chấp nhận theo nguyên
tắc. Nếu nhà nước thật lòng giải quyết vụ PG thì đây là cơ hội ! Mọi mắc
mứu trong quá khứ đôi bên sẽ hỷ xả cho nhau.
Trở lại nội tình PG, việc HT XLVTT thong dong, HT
Viện Trưởng VHÐ được giải chế là một bước ngoặc lớn đáng trân trọng, các
bước kế tiếp là chỉnh đốn cơ sở và nhân sự. VHÐ yêu cầu trả lại hai cơ sở
trên là hợp lý, cái tháp VNQT không phải là VNQT,diện tích VNQT bị trưng
dụng làm khu giải trí không phải là diều cấp thiết, do vậy trả lại cơ sở
đó không phải là điều khó xử nếu nhà nước có thiện chí và hai bên cùng
thảo luận gở rối cho nhau , không thể đổ lổi là vướng các cơ sở tôn giáo
khác tương tự, bởi lẽ kh6ng bộ mặt chính của tôn giáo nào bị trung dụng
như của PG, tòa Tổng Giám Mục vẫn còn nguyên, Tòa Thánh Tây Ninh vẫn là bộ
mặt của Cao Ðài.Việc đòi hỏi qua văn bản chỉ là việc đánh tiếng, VHÐ phải
cử nhân sự có uy tín, biết ngoại giao và uyển chuyển để gặp trực tiếp thủ
tướng chính phủ và Ban tôn giáo, mặt trận trung ương bàn bạc, (mặc dù các
cơ sở trên thuộc địa phận SG ) dĩ nhiên phải kiên trì với thời gian dài
lâu, nếu không như vậy, chả bao giờ nhà nước trực tiếp trả lại các cơ sở
đó vì những lời lông bông trên văn bản.ù Bổ sung và củng cố nhân sự là
điều khá nan giải cho GHPGVNTN hiện nay, sau cùng là phương hướng sinh
hoạt trong cơ chế mới. Thiết nghĩ HT XLVTT và HT VT VHÐ đã có cơ hội tốt
nhất để gặp gở bàn bạc sau 25 năm xa cách, qua những diễn tiến khả quan
mấy tháng trước đây đã được đa số hoan hỷ tán đồng, bằng chứng chuyến đi
lịch sử của HT XLVTT được nghinh tiếp trọng thể, và vừa rồi một nguồn tin
thiếu chính xác về nhân thân của HT VT VHÐ đã gây xôn xao trong các giới,
chứng tỏ mọi người quan tâm đặc biệt đến HT VT VHÐ bằng một tình cảm sâu
sắc như: ( Một sáng sớm ni sư Huệ Từ trụ trì chùa Giác Tâm quận Phú Nhuận
báo tin HT VT VHÐ viên tịch, tôi bèn nhờ Giác Tuấn và vài anh em đi xác
minh, đồng thời nhờ thầy Tâm Bình chùa Kim Liên quận 8 mail qua mấy thầy
để thẩm định chính xác hơn, nhưng do quá bức xúc, thầy Tâm Bình lại báo
tin đứng tên tôi, do vậy gây xôn xao, dĩ nhiên tôi phải nhận chịu sự mạt
sát và hăm dọa,ngờ vực một cách vô lý, tôi thông cảm sự sơ suất và lòng
nhiệt thành của thầy Tâm Bình, nhưng các tu sĩ PG thiếu bình tỉnh sáng
suốt để quy kết tôi, vì thế biết được lòng sùng bái của mọi người đối với
quý ngài thật thâm đậm đáng kính; Riêng HT, tôi vẫn luôn tôn kính ngài là
bậc thầy, người lãnh đạo đầy trí tuệ và cương nghị,tuy làm việc với ngài
vỏn vẹn 2 năm tại Thanh Minh Thiền Viện vào năm 1978 1980, trước đó là
trưởng ban báo chí cho đại hội 7 năm 1977 tại Ấn Quang, cũng do HT chỉ
định,tôi hiểu được lòng chung thủy và nét trong sáng của người,khi các
ngài bị bắt cũng là lúc tôi phải đi tù 10 năm vì những phật sự ấy, không
một tội danh nào được quy kết theo luật pháp, và cũng không một chùâ nào
thăm viếng tôi suốt thời gian lao lý để được an uiû, đến naỳ tôi vẫn chưa
được hộ khẩu tuy vẫn phải đóng góp theo yêu cầu địa phương, và vẫn quan
tâm tới vận mệnh PGVN tuy không còn là tu sĩ, không là tín đồ của bất cứ
giáo hội nào và không là đệ tử của bất cứ vị sư nào. Do nhiệt tình quá mức
đã gây những hiểu lầm đáng tiếc như trên, nhưng tôi luôn thanh thảng vì
không hề mang một dụng ý xấu đối với PG và các giáo phẩm đáng tôn kính như
quí ngài; Thật lạ khi nghe HT VT VHÐ hỏi tôi: tại sao MM tung tin thầy
viên tịch? Tại sao ngài không hỏi một tin vịt như vậây làm sao tôi dám
đứng tên ! phải tìm hiểu nguyên nhân hơn là trách móc khi mà tôi dã tận
tụy cùng ngài trong thòi gian sóng gió trước, và luôn trung thành với lý
tưởng hiện tại; Giáo hội chưa thuận tiện để tôi góp sức nhưng tôi không hề
bán rẽ lương tri như bao kẻ phản phúc xu thời ! )
Kiên định là đức tính tốt cho một cá nhân nhưng đôi
khi làm chướng ngại công việc chung nếu không linh động tùy duyên để bất
biến. Sự hòa hoản của HT XLVTT và tính kiên định của HT VT VHÐ bổ sung cho
nhau trong phương án họat động có kế hoạch, sách lược rõ ràng sẽ nhiều lợi
ich cho giáo hội trong mọi hoàn cảnh, ngược lại 2 cá tính hành động riêng
lẽ sẽ gây khó khăn cho nhau, trống xuôi kèn ngược sẽ là tai nạn lớn cho
nội bộ. Hành tung đơn phương của HT XLVTT dọn đường cho Giáo hội là việc
tốt, nhưng VHÐ bị động theo vết xe thiếu kết hợp bàn bạc kỷ thì giáo hội
sẽ về đâu ? nếu VHÐ không đi cùng đường VTT, Giáo hội cũng sẽ về đâu ?!
Ðừng nghĩ rằng, dù dưới hình thức nào CS cũng chỉ mục
đích triệt tiêu tôn giáo, vâng, có thể là vậy với thời đại hưng thịnh của
khối vô sản đối đầu với tư bản, nhưng khi Liên sô tan rã,CS Trung quốc đã
tư bản hóa đời sống nhân dân, các nước CS còn lại không thể đeo đuổi chính
sách cực đoan như vậy, huống nữa giới lãnh đạo VN hiện nay đã có nhiều bài
học đáng giá của quá khứ, họ nhạy cảm với tính toàn cầu hóa hiện tại,
không dại gì họ thụt lùi lại thời kỳ mò mẩm ấy! Cái băng hoại của PGVN
hiện nay không phải là sự băng hoại của PG miền Bắc hơn 40 năm về trước;
cái băng hoại trong thời buổi kinh tế thị trường nhập nhằn dọ dẩm học hỏi
của VN, do GH đương nhiệm không nghiêm túc, không thực lực, thực quyền nên
tu sĩ tự phát một lối thoát tất yếu theo khuynh hướng hưởng thụ và sa đọa.
Vẫn ý tưởng cực đoan trên, chả lẽ khoanh tay chờ phép mầu? Hoặc tự mình
thúc thủ chờ chết ? KITÔ giáo gặp không ít khó khăn trong các nước CS
trước đây, thế mà họ vẫn bằng mọi cách duy trì và phát triển, họ không
thích CS nhưng họ vẫn hợp tác đôi bên cùng có lợi, PG chúng ta không cần
những thủ thuật mua chuộc lòn cúi đó, nhưng cũng không thể tự quản chế như
là phương cách tố cáo, hành xử đó chỉ tăng cường độ uy tín cá nhân nhưng
giảm hiệu qua tồn tại của GH và tinh hoa của PG cũng từ đó hao mòn khô
chết vì sự hờn lẩy của chính mình.
Thời đại đấu tranh kiên cố mà các thế lực bạo động đã
làm tan nát nhiều quốc gia của họ, VN ta không đi theo con đường đó, con
đường mà số Cần Lao lưu vong muốn khuấy động để họ hả dạ và vổ tay tán
thưởng vì ăn không được khuấy cho hôi ! PG chưa hề mang tiếng phá hoại dân
tộc, vì vậy đấu tranh kiên cố của PG là đối thoại xây dựng – Ngọn cỏ tuy
yếu ớt vẫn cố tìm cách ngoi lên một cách bất bạo động khi bị khối đá đè;
PGVN đã có nhiều kinh nghiệm trong thời Bắc thuộc và đô hộ bởi ngoại bang,
không thể tự mình chờ chết, cũng không thể đối kháng phủ nhận một thể chế
đã được quốc tế chấp nhận qua bang giao. Thái độ khôn ngoan của nhà lãnh
đạo bằng mọi cách phải vươn lên và phát triển, không vì uy tín cá nhân mà
phải vì sinh mệnh tập thể, đó là tố chất của một PGVN trong tương lai gần.
Hy vọng nhị vị HT sẽ vực dậy con thuyền giáo hội đang
chông chênh để phục hồi uy tín PGVN gần 30 năm băng hoại, thấy trách nhiệm
lịch sử trước sách lược hành động, vì uy tín và cá tính tốt đẹp là niềm
vinh dự cho quần chúng tung hô nhưng sẽ chướng ngại cho tập thể đi vào
biên sử; quần chúng hiếu động luôn thích đối đầu khiêu khích hay cái gì đó
khác thường như là trò tiêu khiển thời sự, nhưng quần chúng không làm nên
lịch sử, không chịu trách nhiệm lịch sử như cấp lãnh đạo. Người phật tử
hiểu rằng lãnh đạo của mình được giải Nobel Hòa Bình là tấm chắn bảo vệ
nhân thân chứ không là hào quang làm nên lịch sử tôn giáo. Nhưng lịch sử
PG sẽ ghi công giới lãnh đạo đã được giải Nobel hòa bình. Người lãnh đạo
thế quyền cũng như tôn giáo, đòi hỏi tính khoan dung ,độ lượng,thông cảm,
không cực đoan,quyết đoán khi chưa đủ dữ kiện, không nghe xu nịnh, biết
lưu tâm đến lời nói thẳng không có ý đồ phá hoại, có tinh thần đồng đội
khi khó cũng như lúc nhàn, biết an ủi thuộc cấp khi phạm lổi, biết tán
dương khi được việc, phân biệt được sự năng nổ nhiệt tình và lập công dối
trá, hảy nhìn việc làm của thuộc cấp mà không nghe lời ba hoa quá mức.
Trong lúc GH chưa chính thức hoặc bắt đầu sinh hoạt cũng là lúc các tâm
hồn thủ lợi hưởng ứng ăn có như vụ cứu trợ bảo lụt những năm trước, hoặc
xài đồng tiền thiếu cân nhắc, không đúng nguyên tắc một cách vô thưởng vô
phạt, dù sao đồng tiền đó cũng từ uy tín của các ngài mà bên ngoài đóng
góp, từ kinh nghiệm đó, khi GH trao quyền xử dụng ngân quỷ cũng phải biết
người thừa hành là người thế nào, xử dụng nhân sự tùy tiện thường lợi bất
cập hại, khi được việc thì tập thể có tiếng, khi thất bại hay tai tiếng
thì đổ lổi cho thuộc cấp hoặc phủ nhận lòng nhiệt tâm của họ, GH không thể
có phong thái vắt chanh bỏ vỏ như vậy! Xử dụng những kẻ bất tài dua nịnh
thường nhận lấy thất bại không như ý, đành ngậm đắng nuốt cay không dám hé
răng, nhưng những người có hiểu biết, chính chắn không vội vả tham gia
phật sự lại ngờ vực họ không thật lòng, không dám mời họ tham gia,hoặc
nghe lời dàm tiếu mà nghĩ không đúng về họ, từ đó những người có khả năng
và tâm huyết ngại mình sẽ là nạn nhân của lời xiểm nịnh và bị chối bỏ như
kẻ mạo danh dù trước đó họ từng là nhân sự nhiều thành tích Nói tóm lại,
xử dụng và bổ sung nhân sự là việc cần nhưng cần nhất là thiện chí, khả
năng và trung thực mà hệ tổ chức cần nắm vững nhân thân đương sự, thà ít
còn hơn làm hỏng việc. Trong thời gian phục hoạt, GH sẽ phải đối đầu rất
nhiều mặt : những kẻ ù lì bất tài trở ngại công việc, những kẻ ngầm ngầm
phá hoại uy tín GH, những thiện nguyện viên không vồ vập xin việc nên gh
không có dịp biết mà tiến cử, cạnh tranh bêu xấu xuyên tạc nhau làm rối mù
tổ chức , và còn nhiều vấn đề nhạy cảm chính trị quốc nội cũng như nước
ngoài muốn tạo ảnh hưởng với khối PG đoàn kết, hẳn nhiên các ngài cũng sẽ
tiên liệu nhiều vấn đề. Lợi thế nhất của GH là Phòng Thông Tin PG quốc tế
ở Paris đại diện GH có tiếng nói mang tầm quốc tế rất hữu hiệu tuy có hạn
chế vì kinh phí, nhưng tổ chức trong nước cũng phải chứng tỏ khả năng tự
mình đứng lên, vẫn còn là cơ thể khỏe mạnh chứ không chỉ khỏe cái miệng mà
liệt cái thân ! Cũng cần có phòng thông tin PG trong nước để nói lên lập
trường và chính sách của GH. Một khi nhà nứơc cởi trói là lúc các ngài đối
đầu với nhiều vấn đề tưởng chừng đơn giản nhưng dể bị lệch lạc đốt cháy uy
tín mấy mươi năm vang dội. Xét thấy quản thúc là một thất sách và nhiều
tai tiếng, càng làm cho các ngài vang tiếng, vì vậy phóng thích là một
tuyệt chiêu đặt các ngài trước nhiều thử thách đe dọa đến uy tín các ngài
nếu tính toán sai lầm trong thế tiến thủ và nhà nước được tiếng nhân đạo
với quốc tế, việc bây giờ, bảo vệ uy tín và làm được việc phải do chính
nội bộ PGVN. Cho dù chư tôn đức có trí tuệ và kinh nghiệm hơn người, nhưng
cũng cần có những sáng kiến đóng góp,trong đó bộ tham mưu không thể thiếu
cho bất cứ lãnh tụ nào trên thế giới, tham mưu nhiều lãnh vực, người tham
mưu am tường và cập nhật kiến thức thời sự cũng như luật lệ trong mỗi lãnh
vực. GH đang đứng ngã ba đường trước vận mệnh mới của đất nước, không thể
khư khư một phương án cách đây 30 năm áp dụng cho một xã hội nhiều thay
đổi, tiến mạnh, tiến nhanh, tiến vững chắc lên chủ nghĩa XH cũng
phải thay đổi để thích nghi với thời đại kinh tế, thông tin,an ninh, chính
trị toàn cầu, thì phương án hóa giải hay hòa nhập của thời chiến không thể
áp đặt cho thời phục hưng đất nước hiện nay, cũng vậy, yêu cầu phục hoạt
GH cũng phải tùy thực trạng đất nước mà thích nghi chứ không chỉ đối
kháng, đa nghi, bảo thủ để thiệt hại chính mình. Có đối thoại mới hiểu
nhau để tháo gở, mối thâm thù từ đời cha truyền qua đời con sẽ thiệt hại
cho đời cháu, vì vậy đức Phật mới bảo oan gia nghi giải bất nghi kiết..
Tổng
thư ký VHÐ phải vạch chương trình sinh hoạt cho từng chu kỳ ngắn hạn mỗi
quý, trung hạn hàng năm và dài hạn 05 năm để HT viện trưởng và hội đồng
lưỡng viện nắm được tình hình chung mà lãnh đạo
Trước
vận hội lịch sử giao phó trách nhiệm nặng nề đó, còn nhiều thử thách tù
nội bộ lẫn ngoài xã hội, đòi hỏi sự bình tỉnh và sáng suốt, khôn ngoan và
kiên quyết,cho dù những bất đồng nẩy sinh trong công việc, luôn cảnh giác
âm mưu chia rẻ để nội bộ bị phân hóa, đây là lúc nhà lãnh đâo đóng vai
chàng nghệ sĩ điêu luyện giữ cân bằng trên chiếc giây đu.
MINH MẪN,
01/8/2003
---o0o---
Cập nhật : 01-08-2003