Một
ngày
nóng,
rồi
một
ngày
lạnh
.
Người
ta
cứ
mãi
triền
miên
giữa
những
cơn
nóng
lạnh
bức
bách
.
Bức
bách
đến
kỳ
cùng,
cho
đến
khi
lòng
người
vĩnh
viễn
đắm
chìm
tận
lòng
biển
.
Không
nghe
và
không
thấy,
người
ta
chỉ
biết
nói
chuyện
bằng
những
ngón
tay,
khi
nào
trời
đã
tối
hẳn.
Đến
như
thế
thì
đất
đá
lại
biết
nói
chuyện
hơn
người
.
Để
bàn
tay
bất
động
trên
mặt
bàn
,
mối
mọt
từ
mấy
trang
sách
sẽ
từ
từ
chun
ra
.
Trên
mặt
bàn
sẽ
hiện
nhiều
vết
máu
.
Mùi
tanh
hôi
từ
các
đồng
trống
kết
tụ
về
ó
tiếng
quỉ
cái
đọc
thơ
trên
những
xác
lá.
Đừng
nói
chi
đến
mùa
thu
này
đi
mùa
thu
khác
đến
.
Chỉ
có
mùi
vị
tức
tưởi
tanh
hôi
của
những
cảm
khái
trong
cái
phong
vận
hư
phù
của
tuế
nguyệt.
Những
người
quen
thói
chờ
đợi
và
níu
cái
gì
đến
tức
phải
đến,
những
người
ấy
một
khu
ngửi
ngửi
phải
mùi
vị
ấy
thì
lảo
đảo
ngây
ngất
như
nhập
đồng
cốt
,
rồi
sẽ
chập
chờn
đứng
dậy
kêu
gào
,
khản
giọng
kêu
gào
như
quỉ
đói
.
Quỉ
đói
thì
cầu
xin
một
bát
cháo
ở
ngã
ba
đường
,
vạch
cỏ
mà
tìm
những
hạt
gạo
muối.
Cũng
thế,
người
ta
có
bổn
phận
tìm
và
lựa
một
đôi
lời
vụn
vặt,
nhưng
nghe
được,
rồi
đảo
qua
đảo
lại
để
sắp
đạt
câu
chuyện
sinh
tồn
.
Qủi
đói
còn
biết
vạch
cỏ
để
kiếm
ăn
để
sống,
ngườI
ta
sao
lại
không
?
Tuy
vậy,
đã
vì
sinh
tồn
sao
lại
quên
được
cái
cách
điệu
đong
đưa
tuế
nguyệt.
Nhưng
nói
gì
đến
cái
chỉ
biết
khóc
và
cười
của
sắn
bìm
và
sương
tuyết
?
Dù
sao,
từng
đòan
người
cũng
đã
lũ
lượt
,chờ
khi
đêm
tối,
kéo
nhau
vào
những
chốn
rừng
thiêng
nước
độc
,
ghé
mắt
trông
chừng
những
hang
đá,
mỗI
hốc
cây.
Họ
đi
tìm
ở
đâu
?
NgườI
ta
nói,
họ
đi
tìm
tình
yêu
và
sự
chết.
Có
kẻ
nói
gọn
hơn
,
họ
đi
tìm
sự
sống.
Cũng
có
thể
thực
và
cũng
có
thể
không
thực.
Sự
thực
thì
có
đãy,
nhưng
tình
thực
thì
không.
Sự
tình
nào
thì
chẳng
nông
và
nổi
.
Cái
sự
của
tình
nó
nông
như
vũng
nước
của
dấu
chân
trâu,
cái
tình
của
nó
nổi
như
bong
bóng.
Rồi
cứ
thế
mà
nó
mãi
.
Từng
đọan
và
từng
đoạn
xô
bồ
như
đòan
người
vội
vã
xô
đẩy
nhau
.
Gắng
gượng
chống
chế
để
kéo
dài
được
mọi
sự
.
Tóc
càng
dài
càng
trắng
.
Đoàn
người
càng
dài
càng
tối
đen,
chuyện
được
kể
lể
càng
dài
càng
sặc
mùi
quỉ
quái
tanh
hôi
.
Cũng
còn
có
những
lời
nói
dài
bất
tận,
dài
đến
độ
trời
trở
nên
xanh
và
lạnh
,
lá
tre
trở
thành
đỏ
và
rụng
xuống
như
máu
:
Man
nương
ngâm
lộng
màn
hàn
không
Cửu
Sơn
tỉnh
lục
lệ
hoa
hồng
Bài
hát
của
cô
gái
mọi
trên
đỉnh
Cửu
Sơn
,
trong
vùng
đất
Thương
Ngô,
chỉ
hát
cho
một
người
nghe
,
và
người
độc
nhất
trong
lịch
sử
văn
học
Trung
Quốc
có
thể
nghe
,
là
vua
Thuấn.
Cái
tinh
anh
và
thể
phách
của
ngài
không
ngự
trị
trên
lịch
sử
văn
minh
Trung
Quốc,
mà
chỉ
phảng
phất
trên
môi
của
cô
gái
mọi
.
Người
ta
bắt
chước
điệu
nói
hư
phù
của
quỉ
mới
nói
ra
như
vậy,
chứ
như
điệu
nói
của
người
thực
thì
không
bao
giờ
.
Bởi
vì
nhìn
lên
thì
thấy
một
xe
quỉ,
nhìn
xuống
thì
thấy
một
con
heo
ủi
đất
.
Thế
là
trong
cái
phong
vận
tiêu
tao
của
tuế
nguyệt
,
một
khi
trời
đất
mở
ra
chỉ
thấy
toàn
heo
và
đất
bùn,
khi
khép
lại,
chỉ
thấy
toàn
có
quỉ.
Trung
Hoa
có
ba
người
tài:
Tiên
tài
Lý
Bạch,
Nhân
tài
Đổ
Phủ,
Quỉ
tài
Lý
Hạ
.
Tiên
tài
không
thấy
có
sự
nghiệp
của
Nghiêu
Thuấn
gì
hết
,
mà
có
Hằng
Nga,
có
Dao
trì,
thành
ra
chỉ
có
đàn
bà
và
rượu.
Nhân
tài
thì
có
cười
có
khóc
;
có
sao
hôm
sao
mai
.
Quỉ
tài
chỉ
có
cái
xác
chết
của
vua
Thuấn
và
những
bài
ca
vu
vơ
của
cô
gái
mọi
thôi
sao?
Nhưng
có
thể
chắc
chắn
là
không
có
mối
tư
lự
não
nùng
giữa
những
cái
còn
cái
mất
của
ngày
qua
tháng
lại
.
Quỉ
mà
sống
thì
cũng
đồng
như
không
sống
.
?
Chở
quỉ
một
xe?
(
Kinh
Dịch)
chẳng
khác
nào
chở
cái
không
hư
dạo
giữa
cõi
tuần
hoàn
có
sinh
có
diệt.
Quỉ
chỉ
biết
khóc
mà
thôi
,
và
tiếng
khóc
của
nó
làm
cho
người
ta
sợ
hãi
thực
.
Biết
sợ
như
thế
rồi
sau
đó
mới
biết
cười
và
biết
nghêu
ngao
trong
Du
hí
tam
muội
.
Tóc
trắng
da
mồi
la
tinh
thể
của
Du
hí
tam
muộI
vậy
:
Bạch
phát
thương
nhan,
chính
thị
Duy-
ma
cảnh
giới
(
Tô
Đông
Pha)
Nơi
cõi
đó
có
một
mùa
xuân
vĩnh
cửu
kết
tụ
thành
bụi
phân
hoa
liễu
:
Chi
thượng
liễu
miên
suy
hựu
thiểu
Thiên
nhai
hà
xứ
vô
phương
thảo
(Tô
Đông
Pha)
Sự
kết
tụ
ấy
đã
khơi
mở
một
nguồn
suối
tuôn
trào,
thành
một
niềm
tương
ứng
vừa
gần
gũi
vừa
xa
xôi
của
kẻ
ở
góc
biển
này
và
người
ở
chân
trời
nọ
:
Ngồi
kể
lại
chuyện
ngày
xưa
cũ
kỹ
Em
không
nghe
vì
anh
cũng
không
nghe
Hồn
hoa
phấn
xông
hương
sầu
dị
dị
Tóc
vàng
tơ
tỉ
mỉ
ngón
tay
đè.
Vì
ngọc
trắng
cát
lầm
thu
xiêu
lệch
Gió
băng
trời
xin
thổi
bụi
bay
theo
Ngàn
xuân
rộng
vô
ngần
trong
bóng
nguyệt
Đầu
xanh
em
tư
lự
suốt
sông
đèo
(
Bùi
Giáng,
Mưa
Nguồn)
Vì
sự
bức
bách
của
nóng
và
lạnh,
cho
nên
cái
chuyện
chưa
từng
xảy
ra,
bỗng
chốc
đã
trở
thành
cũ
kỹ
.
Từng
ngày
từng
ngong
ngóng
buổi
chiều
để
đi
suốt
qua
một
cánh
đồng
cỏ,
ghé
mắt
trông
chừng
bóng
liễu
rủ.
Trời
sáng
người
làm
quỉ,
trời
tối
quỉ
làm
ngườI
.
Người
và
quỉ
cứ
gây
phiền
muộn
mãi
cho
nhau
đến
thế
thì
thôi.
Nước
non
cách
mấy
buồng
thêu
Những
là
trộm
nhớ
thầm
yêu
chốc
mòng
Trong
buồng
thêu
đầy
những
mối
mọt
.
Chúng
không
còn
tham
lam
đắm
đuối
vật
vờ
với
mùi
giấy
mùi
mực
của
đống
sách
này
chồng
lên
đống
sách
nọ
như
nấc
thang
dài
vô
tận
đưa
thẳng
lên
trời
.
Bây
giờ
chúng
mê
mẩn
tâm
thần
chết
lên
chết
xuống
với
cái
mùi
vị
hương
nồng
của
tóc
cũ
tóc
mới
,
từ
tóc
ngắn
chấm
vai
cho
đến
tóc
dài
chấm
gót
chân
đỏ
,
chấm
đến
một
vùng
đất
bạc.
Đứng
mãi
đãy
hay
đi
?
Và
đi
đâu
để
đạp
chân
lên
miền
tương
ứng
?
Tương
ứng
của
xa
vời
trong
gang
tấc
và
của
gang
tấc
trong
xa
vời
?
Hay
một
lần
từ
giả
chỗ
đứng
đóđể
mà
đi
tức
là
đi
mãi,
đi
cho
biết
hết
cõi
sinh
tồn
,
hết
cõi
hủy
diệt
?
Gác
kinh
viện
sách
đôi
nơi
Trong
gang
tấc
lại
gấp
mười
quan
san
Câu
chuyện
sau
đây
nghe
được
từ
sau
tấm
vách
của
một
gia
đình
nọ.Cái
gia
đình
ấy
không
tối
nào
mà
vắng
tiếng
to
tiếng
nhỏ.
Họ
là
hai
anh
em
ruột
thịt
.Bằng
cái
tuổi
ấy
,
nếu
không
nhịn
được
,
ai
cũng
có
quyền
lập
gia
đình
riêng
,
tội
gì
mà
phải
gắn
bó
,
rồi
chung
đụng
để
cứ
gây
phiền
tóai
cho
nhau
hoài
.
Họ
làm
phiền
nhau
thì
có,
mà
làm
phiền
hàng
xóm
thì
không.
Bởi
vì
,
dù
họ
có
cãi
nhau
thực
đấy
,
nhưng
nghe
rành
rõi;
không
vội
vàng
gay
gắt
.