Bụt hay Phật?
(phần 1)
Nguyễn Cung Thông
nguyencungthong@yahoo.com
[Tác
giả chân thành cảm ơn bác Nguyên.Ng qua nhiều trao đổi trên diễn đàn
Viện Việt Học, California, Hoa Kỳ]
Bài này là một phần
trong loạt bài viết về "Bụt hay Phật". Bài đăng lần đầu tiên qua chủ đề
"Biết-Bụt-Phật" trên tạp chí Y Học Thường Thức, số 38 - tháng 5/6 năm
2000 (California, Hoa Kỳ). Khuynh hướng dùng từ Bụt như từ 'mới' thấy rõ
nét trong vòng hai mươi năm trở lại, nhất là qua các bài viết của Thiền
Sư Nhất Hạnh. Phần này sẽ đưa ra các dữ kiện ngôn ngữ văn hoá minh chứng
từ Bụt (Nôm lõi) là dạng cổ hơn của từ Phật Hán Việt, do đó khuynh hướng
dùng từ Bụt không phải là ‘mới’ như nhiều người lầm tưởng mà thật ra là
‘cổ’, và cổ lắm ... Không phải tình cờ mà GS Joseph Edkins (trong
"Chinese Buddhism" Chương XXV, 1893) đã từng đưa ra dạng âm cổ của fó (Phật
đọc theo giọng Bắc Kinh hiện đại) chính là But : ông hoàn toàn không
biết Bụt đã có mặt trong tiếng Việt từ lâu! Chuyến xe luân hồi (samsara)
không chỉ chuyên chở nhân sinh, lịch sử mà còn ngôn ngữ con người chăng?
(xem tiếp)
---o0o---
Trình bày: Quảng Hương
Cập nhật: 01-08-2009
